نقد و بررسى موارد جلوگيرى از انعقاد نطفه حكم استفادهء از روش‌هاى جلوگيرى از انعقاد نطفه به اين شرح است : - در مورد استفاده از كاندوم هيچ‌گونه منع شرعى وجود ندارد ، مگر اينكه از نظر پزشكى استفاده از آن موجب ضرر و زيان جسمى ، و يا روانى مهمى بشود كه در اين صورت استفادهء از آن به علت ضرر داشتن و نه به جهت جلوگيرى از حاملگى ، حرام است . - عزل و دور ريختن منى در خارج از رحم نيز اين‌گونه است . - دربارهء استفادهء از قرص‌هاى ضد حاملگى ، همان‌طور كه توضيح داده شد ، در صورتى كه نطفه تركيب شده با تخمك را نابود نكند ، از نظر شرعى اشكال ندارد ، ولى در غير اين صورت ، در حكم سقط نطفه است كه ضمن حرام بودن ، موجب ديه نيز مىشود . - امّا سترون‌سازى يا عقيم كردن طبق فرمايش حضرت امام خمينى قدس سرّه و برخى ديگر از مراجع ، شرايطى دارد كه اگر رعايت شود ، جايز خواهد بود . به عقيدهء حضرت امام خمينى قدس سرّه سترون كردن و يا استفاده از دستگاه‌هاى آى . يو . دى و توبكتومى براى زنان و وازكتومى براى مردان پنج شرط دارد : 1 . موجب نازايى دائم نشود ؛ 2 . به مزاج ضرر نرساند ؛ 3 . به عضو ضرر نرساند ؛ 4 . رضايت شوهر به جراحى شدن زنش ؛ 5 . عمل ، با فعل حرام ديگر همراه نباشد . « 1 » ليكن بعضى از علما اين شرايط را به دو مورد ، آن هم درباره زنان ، محدود كرده‌اند كه عبارت از : رضايت شوهر و همراه نبودن عمل با فعل حرام ديگر . چنين استفاده مىشود كه تحمل ضرر براى رسيدن به هدف بزرگ‌تر ، جايز است ، « 2 »

--> ( 1 ) . رساله نوين فقهى پزشكى ج 1 ، بهداشت ، ص 188 . ( 2 ) . ر . ك : آية اللّه محمد مؤمن ، كلمات سديدة ، بحث سقط جنين .